Ar rastroù bihan hag an diluadurioù war an arrebeuri koad a c'hall kemmañ kened ur gambr pe ur saloñs dindan un nebeud mizioù. Evit adsevel splannder kentañ ar c'hoad hep implijout vernis kimiek pounner, ar c'hoar adneveziñ a chom an diskoulm gwellañ, o taveiñ da reolennoù ar fizik hag ar gchimiezh naturel.
Fizik ar gouloù hag an optik: perak e teu ar rastroù da vezañ gwelus?
Pa vez skrabet un tamm arrebeuri koad, e vez distrujet ar gwiskad gwareziñ uhel. Krouet e vez ur gleuzenn vihan hag a cheñch an doare ma vez rannet ar gouloù gant ar gorread. War ur gorread plaen ha lintr, ar gouloù a vez davedet en un doare unvan dre spekuladur. Pa vez ur rastroù bennak, ar gouloù a vez streget e meur a du dre skignadur difuz. Se zo kaoz e teu ar skrabadenn da vezañ muioc'h gwelus, alies gant ur ruzder pe ur wennerzh disheñvel diouzh liv koad an arrebeuri.
Lakaat koar war ar c'hoad a gas ur rantelezh fizikel d'ar gudenn-se. Ar c'hoar, pa vez lakaet e-barzh ar gleuzenn, a dapa plas an aer. Gant un indeks skrefiñ tost-tre d'an hini gant ar c'heluloz hag ar lignin, ar c'hoar a bleg ar gouloù er memes doare hag ar c'hoad e-unan. Dre se e tiskouez ar skrabadenn bezañ aet da goll d'an daoulagad, rak kempenn a ra ar c'hoar an unvaniezh optikel.
Beas koar ha koar karnaba: ar meskaj kimiek evit ar c'hoad
Evit kaout un adnevezadur a-feson, eo ret kompren petra zo e-barzh ar c'hoar a vez implijet. An darn vrasañ eus ar c'hoarioù adneveziñ a-galite a zo graet gant daou du pennañ: koar gwenan ha koar karnaba.
- Koar gwenan: Ur c'hoar blot eo, pinvidik e skesterioù lout. Teuziñ a ra d'ur dymrez moust war-dro tri-ugent derez. Pinvidik eo e proteinoù hag e netaerien naturel a ro d'ar c'hoad ur reizhiad dous ha moust. Estreget se, ne c'hall ket gwareziñ ar c'hoad ouzh an dour pe ouzh an dregaserezh e-pad pell ma vez implijet e-unan.
- Koar karnaba: Tennet diouzh delioù ar palmez, ar c'hoar-mañ eo an hini galetañ a gaver en natur. Teuziñ a ra kalz uhelloc'h, war-dro pevar-ugent derez. Ganti e krouer ur filtren gwareziñ kalet-tre, gwarezet ouzh ar glebor hag ouzh ar skrabadurioù.
Evit gallout lakaat ar c'hoarioù kalet-se war an arrebeuri hep o zreuziñ gant an tommder, e vezont mesket gant solvantoù organek naturel. Ar solvant a zalc'h ar c'hoar dindan stumm ur rousin moust. Pa vez lakaet ar c'hoar war ar c'hoad, ar solvant a ya da veteoriñ, hag e chom nemet ur gwiskad kristalek ha kalet war ar c'hoad.
An deknik lakaat e pleustr: an ampartiz hag ar fiñvadennoù reizh
Kempenn an arrebeuri gant ar c'hoar n'eo ket hepken ur goulenn a brodu, met ur goulenn a deknik hag a lusk. Ret eo heuliañ ur protocol resis evit kaout ur greadur padus ha splann.
1. Kempenn ar gorread
A-raok lakaat netra, ar c'hoad a rank bezañ glan ha sec'h-marv. Ma vez dour pe glebor war ar gorread, ar c'hoar ne c'hallo ket empekañ ouzh ar c'hoad, rak ar c'hoar a goll e nerzh pa vez dour gantañ dre e berzh hidrofobek. Implijit ur gwiad koton moust hep frotat re greñv evit tennañ an dourennoù hag al loustoni.
2. Al lakaat koar gant fiñvadennoù kelc'hiek
Implijit ur mouchouer koton soft ha kargit ur c'hementad bihan a goar warnañ. Lakaat ar c'hoar war an arrebeuri oc'h ober fiñvadennoù kelc'hiek. Ar fiñv-se a grou un tamm tommder dre frotat, ar pezh a gemmañ moustder ar c'hoar hag a aesa e dreuz d'ar porioù bihan ha d'ar skrabadennoù. Dre se e c'hall ar c'hoar sankañ e-barzh strad ar rastroù.
3. Ar prantad sevel
Goude bezañ lakaet ar c'hoar, ret eo gortoz etre pemzek ha gwerzh munutenn e-barzh ur sal dymrezet mat. Ma vez re yen ar gambr, ar solvant ne yafe ket da veteoriñ mat, hag ar c'hoar a chome pegañs. Ma vez re domm, e vo re zifrom hag e kollfe e sked. Pa teu ar c'hoar da vezañ un tamm mof dindan ar biz, eo deuet ar mare evit ar frotat diwezhañ.
4. Ar frotat a-hed ar froud
Ar pazenn-mañ eo an hini bouezusañ evit krouer ar splannder. Implijit ur gwiad koton glan hag ober fiñvadennoù eeun a-hed froud ar c'hoad. Al lusk-mañ a gas ar c'hoar a-fet excess kuit, hag a laka kristaloù ar c'hoar da vezañ kenstur gant gwiennoù ar c'hoad. Dre se e krouer ur splannder unvan ha dous d'an dorn.
Penaos mirout an arrebeuri koaret pelloc'h?
Evit mirout ar splannder-se, eviti da badout bloavezhioù, eo ret tevel ouzh an implijoù fall. Ar gwarez krouet gant ar c'hoar a zo unan naturel hag a c'hall bezañ distrujet gant produioù alkolek pe solvantoù kreñv. Evit an netaat pemdeziek, un tamm mouchouer mikrofibr sec'h a zo a-walc'h. Arabat implijout aerisoloù gant silikon, rak ar silikon a ya e-barzh porioù ar c'hoad hag a gouch ar c'hoad evit an dazont, o tistrujañ pep galloud da advernisat pe da adkoarañ an arrebeuri en un doare unvan.
Ur gortozadenn a unan pe div wech ar bloaz evit adkoarañ an arrebeuri a zo trawalc'h evit mirout ar gwarez fizikel ouzh ar skrabadurioù hag ouzh ar glebor, o reiñ d'an arrebeuri un istor hir ha splann en ho ti.
