Ar mouloù skorn silikon a zo deuet da vezañ diles er c'heginioù modern a-drugarez d'o heblegded ha d'an aezamant da rillañ ar skornennoù er-maez. Koulskoude, goude un nebeud mizioù implij, e teu alies ar mouloù-se da vezañ pegus, pe e teu ur gwiskad gwenn war o c'horre, hag e tapont c'hwezhioù fall eus ar rhewel. Evit mirout ar mouloù-se en ur stad hienel ha mirout o ferzhioù fizik, e tleer kompren penaos e reagis ar silikon gant an natur tro-war-dro ha penaos e naetaat en un doare skiantel hep distrujañ e framm kimiek.
Fizik ar silikon ha perzhioù al lorgnez
Ar silikon implijet evit ar boued a zo ur polimer organosilikez, anvet alies polidimetilsiloksan. An danvez-mañ a zo brudet evit e stabilded termek hag e amreustled, met e live mikroskopik e tiskouez un energiezh c'horre izel hag un natur apolar hag hydrophobic. Ar perzh-mañ a dalvez e tenn d'ar molekulennoù lipidek hag an druzoni a zo en aergelc'h ar gegin pe er rhewel. Pa vez lakaet dour er moul, ar rannigoù mineral, dreist-holl ar c'halkiom hag ar magnezium, a chom stag ouzh ar silikon pa dapor an dour.
Goude un nebeud kelc'hiadoù skorniñ ha teuziñ, ar c'halkiom-se a grou ur gwiskad dindan stumm karbonat kalkiom, a zo an rousidigezh wenn welus. Al lorgnez lipidek hag ar mineralouroù-se a c'hall pakañ bakteri ha micro-organegoù ma ne vezont ket naetaet gant hentennoù azas. Ar gwalchiñ gant dour hepken n'eo ket trawalc'h, rak an dour a zo polar hag ar c'halkiom a zo stag ouzh ar polimer dre liammoù elektrostatek kreñv.
An deknikenn walchiñ skiantel: distruj al lorgnez hag ar c'halkiom
Evit distrujañ ar gwiskad mineral ha lipidek-se hep gwanaat ar polimer silikon, e tleer implijout ur reizhiad kimiek daou-stankel: an asid hag an tensio-aktivelerien.
- An dezgell asid: Evit terriñ ar c'halkiom, an asid asetikek (gwinegr gwenn) eo ar binveg gwellañ. Pa vez lakaet ar c'halkiom e darempred gant an asid, e c'hoarvez ur gwasgadur kimiek a grou asetat kalkiom, ur bar diles a zo soluble en dour, hag a ziluia an dioxid karbon. Evit kement-se, soubit ar mouloù en ur meskad dour tomm ha gwinegr gwenn gant un niver par (50/50) e-pad 30 da 45 munutenn. An dour a dles bezañ tomm (war-dro 55°C) evit aesaat ar gwasgadur ha lakaat ar polimer da astenn e borennoù mikroskopik.
- An dezgell lipidek: Goude ar soubañ en asid, e tleser implijout ur gwalc'h-listri dourek nann-fras. Implijit ur gribell dous pe un tamm danvez mikrofibrenn. Gwalchit ar c'horre gant fiñvadennoù kelc'hiek dous. An tensio-aktivelerien a vo er saon-listri a bako ar rannigoù lipidik en ur stumm micelle hag a vo diluiet gant an dour gwalchiñ.
Dilemel ar c'hwezhioù fall gant ar bikarbonat sodiom
Unan eus brasañ kudennoù ar mouloù silikon eo e tapan c'hwezh ar boued all a vez er rhewel (evel ar pesked, an ognon pe ar c'hig). Ar silikon a absorbing ar molekulennoù c'hwezhus-se abalamour d'e framm porous mikroskopik. Evit distrujañ ar c'hwezhioù-se, e tleer neutralizañ an asidoù organek diles a zo pennkaoz d'an afer-se.
Ar bikarbonat sodiom (ur c'himiad bazekel gwan) eo ar binveg gwellañ evit se. Evit e implijout mat: meskit tri lodenn bikarbonat sodiom gant ul lodenn dour tomm evit krouiñ ur seurt pastez dous. Ledez ar pastez-mañ war holl mogerioù diabarzh ar mouloù skorn, dreist-holl er c'hornioù lec'h ma vez lorgnez kuzhet. Lezit da oberezh e-pad div eurvezh d'an nebeutañ. Ar bikarbonat a suno hag a neutralizo ar molekulennoù ac'hidik c'hwezhus.
Ma chom c'hwezh c'hoazh, e c'haller implijout un deknikenn dermen: lakaat ar mouloù silikon er forn da 100°C e-pad 15 da 20 munutenn goude bezañ gwalchet anezho. Ar wrez-se a laka an aezhennoù organek da dec'hout kuit hag a dapor an naskoak c'hwezhus hep noazout d'ar silikon, a zo kapapl da harpañ d'ar wrez uhel-se.
Herberchiañ ha mirout reizh er gegin
Goude ar gwalchiñ, ar sec'hañ eo ar pazenn bouezusañ. Ar glebor a chom war ar silikon a c'hall pakañ sporioù mildew hag aesaat diorren ar bakteri. Na implijit ket lienoù fustek a c'hall lezel rannigoù war ar mouloù. Gwelloc'h eo lezel ar mouloù da sec'hañ en aer, an tu diabarzh d'an traoñ, war ur skaj-listri naet.
Evit herberchiañ ar mouloù er gegin pe er rhewel:
- Er c'hasedoù: Miret ar mouloù en ul lec'h sec'h ha gwarezet diouzh ar poultrenn. Arabat lakaat traou pounner pe a-raok warno evit mirout ouzh an deformation eus ar framm silikon.
- Er rhewel: Pa vezont leun a zour evit krouiñ skorn, goloit anezho gant ur golo silikon azas pe o lakaat en ur sac'h hermetik. Kement-mañ a ampecho an aer rhewel, a zo leun a c'hwezhioù lipidek, d'en em zepreziñ war ar skorn hag ar silikon e-unan.
Dre heuliañ an hentennoù fizik ha kimiek-mañ, e chomo ho mouloù skorn silikon ken naet ha sklaer hag en deiz kentañ, hep blaz fall na mineraloù pegus.
